‘Duizendpoot’ met een missie

110

Veluws Museum Hagedoorns Plaatse conformeert zich uiteraard aan de maatregelen om het coronavirus te bestrijden. De geplande opening van tontoonstellingen die 75 jaar vrijheid belichten is dan ook uitgesteld. Tot nader order is het museum gesloten. Onlangs interviewden we Joop Egeter (78) over zijn drive als vrijwilliger van het museum.

Joop Egeter staat model voor veel van de vrijwilligers bij Veluws Museum Hagedoorns Plaatse in Epe. Hij rolde zo’n 15 jaar geleden via oud-burgemeester Henk Beuke in het vrijwilligerswerk. Later trad hij als secretaris toe tot het Stichtingsbestuur en nam hij de taak van ‘coördinator educatie’ op zich. Dit jaar is hij bovendien leider van de projectgroep ’75 jaar bevrijding’. Joop Egeter: een ‘duizendpoot met een missie’.

“Ik kende Henk Beuke vanuit mijn werk bij de politie. We zaten destijds samen in het bestuur van het Politie Vormingscentrum. Henk was toen bijna 80 en wilde zijn werk als voorzitter bij ‘de Vrienden van Hagedoorns Plaatse’ afbouwen. Ik mocht dat van hem overnemen en dat was m’n eerste kennismaking met het museum. Zoals veel mensen had ik niet echt een beeld bij ‘Hagedoorns Plaatse’. Ik ben me gaan verdiepen en raakte onder de indruk van wat er allemaal op touw werd gezet. Als je ouder wordt, ga je de waarde beseffen van de dingen die voorbij gaan, die geschiedenis worden. Ja, het museum heeft oude spullen, maar belangrijker is hoe het boerenbedrijf vroeger was, hoe de mensen vroeger leefden. Als hier een bus met bezoekers komt en je ziet en hoort bij die mensen de herkenning, het ‘oh ja-effect’; dat vind ik zó leuk.”

Hard werken
Nóg mooier vindt Joop het als kinderen het museum bezoeken. “Wat vinden ze het allerleukst? Koffie zetten op de oude manier, dus bonen malen en aan de koffiemolen draaien. En de vaat doen met een borstel. Ze zijn vaak verbaasd als ze zien hoe kinderen vroeger opgroeiden, zonder tv, zonder mobieltje. En hoe hard de mensen, inclusief de kinderen, moesten werken op de boerderij.”
Joop ziet een voorname taak voor het Veluws Museum. “Als vrijwilliger zijn we betrokken bij een zaak die belangrijk is voor de toekomst. Je kunt veel leren van het verleden. Het is een uitdaging om de jeugd te betrekken bij het museum. De reacties van scholen zijn vaak zó positief, dat geeft een geweldige impuls, je krijgt er ook zelf een kick van”, vertelt Joop enthousiast.

Ook privé houdt Joop zich graag bezig met historie. Zo is hij de stamboom van zijn familie gaan uitzoeken en heeft daarover een familiekroniek geschreven. “Je komt dan achter dingen die je nooit hebt geweten. ‘Waarom hebben ze me dat nooit verteld, of waarom heb ik dat nooit gevraagd?’ Mijn vader heeft bijvoorbeeld in een weeshuis gezeten en heeft daar nooit veel over losgelaten.”

Onderstaande tekst is ivm de afgelasting van de opening en de bevrijdingsfestiviteiten niet actueel > zie onze Agenda elders op deze website of de website van Veluws Museum Hagedoorns Plaatse.
Op zaterdag 28 maart opent wethouder Jan Aalbers de diverse exposities (zie kadertekst), die vanaf woensdag 1 april toegankelijk zijn voor publiek. Op zaterdag 18 april viert Epe de bevrijding van het dorp. Een grote optocht met oude legervoertuigen vertrekt dan vanuit Vaassen naar Epe, doet Oene aan en gaat dan terug langs Hagedoorns Plaatse, waar ze om circa 15.00 uur anderhalf uur verblijven. “Geïnteresseerden kunnen de voertuigen dan op hun gemak bekijken en foto’s maken.”

Voor scholen zijn er (vanaf groep 6) rondleidingen door het museum met verhalen erbij. Ze maken in de paardenstal kennis met ‘riesemieten’ (rijshout voor de oven) dat werd gebruikt om een schuilplaats van te maken. “De kinderen kunnen zelf ervaren hoe het is om in een onderduikschuilplaats te zitten. Ze kunnen op een fiets een oude dynamo in werking stellen en bij het licht van die dynamo een speciaal boekje lezen over de Tweede Wereldoorlog. Op de deel treffen ze in het kamertje van opa en oma een neergeschoten geallieerde piloot in vol tenue. De piloot komt bij de boer op adem met behulp van een kruik jenever.”

Rode draad
Joop vervolgt: “De rode draad is ‘waarom moeten we eigenlijk bevrijding vieren? Wat is er zo belangrijk aan vrijheid?’ Je kunt pas iets vieren als je weet wat er gebeurd is, waarvan je bevrijd bent. Dat laten we in het museum op allerlei indringende manieren zien.”

Hij is in deze tijd soms wel 10 uur per dag bezig met het museum, zeker vlak voor de tentoonstellingen. “Het streven was om op 1 maart alles klaar te hebben. Dat is steeds iets opgeschoven. Nu is het even hectisch, maar als straks het museum weer geopend is, staat er ook iets moois. ‘Het heeft inspanning gekost, het heeft moeite gekost, maar het levert ook wat op’. Dat gevoel is geweldig. Als je op mijn leeftijd komt, heb je er behoefte aan om nog ergens bij te horen, je doet nog wat zinvols. Dat is ook een stukje eigenbelang”, besluit hij lachend.

www.hagedoornsplaatse.nl

Tekst: Ton Brands
Foto’s: Gerrit Tenkink

KADERTEKST

Tentoonstellingen (uitgesteld tot nader order ivm de coronacrisis) Museum gesloten tot nader order

De volgende tentoonstellingen zijn vanaf woensdag 1 april te bezoeken (officiële opening op zaterdag 28 maart van 15.00-16.30 uur).

  • Onderduiken op de boerderij
  • Kleding in de Tweede Wereldoorlog
  • Expositie Aquarellen ‘Zoo was Nederland in de winter 1944-1945’

Veluws Museum Hagedoorns Plaatse heeft rond ’75 jaar bevrijding’ twee boeken uitgegeven. Eén ervan is bedoeld voor de onderbouw van alle basisscholen in de gemeente Epe: ‘Bijna gevangen – over de oorlog en de vlucht van Josh het Joodse onderduikertje’.
Het tweede boek bevat overleveringen van onderduikers, verzetsstrijders uit epe en geallieerde militairen. De titel van dit boek luidt: ‘En alles stond in bloei – waarvan zijn wij bevrijd?’.